مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) چیست و چه زمانی به کار می رود؟

مدل سازی معادلات ساختاری یا SEM ترکیبی از تحلیل عاملی و رگرسیون است و به پژوهشگر اجازه می دهد مفاهیمی مانند رضایت، اعتماد یا قصد خرید را که مستقیم قابل اندازه گیری نیستند، در قالب یک مدل کلی بررسی کند.

چه زمانی از SEM استفاده کنیم؟

• وقتی مدل شما چند متغیر پنهان دارد که با چند گویه سنجیده می شوند.
• وقتی می خواهید اثر مستقیم و غیرمستقیم متغیرها را هم زمان ببینید.
• وقتی روابط میانجی یا تعدیل گر در چارچوب نظری شما وجود دارد.

مراحل اصلی

ابتدا مدل اندازه گیری بررسی می شود؛ یعنی روایی و پایایی سازه ها. سپس مدل ساختاری آزموده می شود و شاخص های برازش گزارش می شوند. نرم افزارهایی مانند LISREL و ابزارهای مبتنی بر SPSS در این مسیر کاربرد دارند.

خطاهای رایج

کوچک بودن نمونه، حذف بی دلیل گویه ها برای بهبود برازش و تفسیر نادرست شاخص ها از اشتباهات متداول هستند. توصیه می کنیم مدل را پیش از گردآوری داده به دقت طراحی کنید.